Do poradni zgłasza się 71-letni mężczyzna z powodu pieczenia i bolesności błony śluzowej jamy ustnej utrzymujących się od 6 tygodni. W badaniu rozlane, żywoczerwone, zanikowe pola na podniebieniu twardym pokrywającym się z zasięgiem płyty protezy całkowitej górnej, zanik brodawek na grzbiecie języka z zaczerwienieniem powierzchni, obustronne zaczerwienienie i maceracja kątów ust z pęknięciami. Nalotów, które można by zetrzeć, nie stwierdza się. Pacjent nie zdejmuje protezy na noc i czyści ją wyłącznie wodą. W wywiadzie POChP leczona wziewnym glikokortykosteroidem w dużej dawce (bez komory inhalacyjnej, bez płukania jamy ustnej po inhalacji), cukrzyca typu 2 (HbA1c 8,9%), nadciśnienie tętnicze. Morfologia bez odchyleń. Wskaż prawdziwe stwierdzenie:
- Abrak zdejmowalnych białych nalotów wyklucza kandydozę błony śluzowej. Obraz odpowiada wyłącznie mechanicznemu podrażnieniu protezą i wystarczy korekta jej dopasowania.
- Bmiejscowe stosowanie mikonazolu jest bezpieczne u każdego pacjenta, ponieważ wchłanianie z błony śluzowej jest minimalne i lek nie wchodzi w interakcje ogólnoustrojowe.
- Clekiem pierwszego wyboru jest flukonazol ogólnie w dawce 200 mg/dobę przez 14 dni, niezależnie od nasilenia zmian i chorób towarzyszących, gdyż leczenie miejscowe jest w kandydozie nieskuteczne.
- Drozpoznano kandydozę rumieniową (zanikową) współistniejącą ze stomatopatią protetyczną i zapaleniem kątów ust. Leczenie obejmuje eliminację czynników sprzyjających (nocne wyjmowanie i dezynfekcję protezy, komorę inhalacyjną z płukaniem jamy ustnej po inhalacji, poprawę kontroli glikemii) oraz leczenie przeciwgrzybicze miejscowe, z uwzględnieniem odkażania protezy jako rezerwuaru drożdżaków.
- Erozpoznanie wymaga potwierdzenia dodatnim posiewem ilościowym; wyhodowanie Candida albicans z jamy ustnej samo w sobie dowodzi zakażenia i jest warunkiem rozpoczęcia leczenia.